Tek nakon izbora se jasno vidi koliko su pukotine unutar SDS-a prikrivane. Jasne i duboke podjele, koje je i javnost vidjela, sada su već otvoreni sukob u kome nemilosrdna sječa tek počinje.
Krenimo od Bijeljine. Poznato je da je Ljubiša Petrović tokom izborne kamanje na svom zvaničnom fejsbuk profilu kao profilnu i naslovnu fotografiju imao fotografije sa Brankom Blanušom i Nebojšom Vukanovićem. Ko je do tada sumnjao, od tada je znao da je to direktan udar na Marinka Božovića.
Njegov stranački kolega bio je u trci za srpskog člana Predsjedništva BiH a Petrović je navijao za lidera Liste za pravdu i red Nebojšu Vukanovića. Tada navijao a rezultati izbora pokazuju – vjerovatno i radio.
S druge strane, rezultat izbora u Bijeljini pokazao je da Petrović više i nema toliku snagu. Rast podrške birača SNSD-u je vrlo jasan.
Jovica Radulović, predsjednik Glavnog odbora SDS-a u kampanji je bio praktično nevidljiv.
Đorđe Milićević, jedan od najvažnijih ljudi u SDS-u, prepustio je pobjedu u Šamcu Savu Miniću.
Milan Miličević je odlučio da sačuva svoje dostojanstvo i tijesnom razlikom je SDS-ov kandidat za predsjednika Branko Blanuša pobijedio u Tesliću. Gubitak Marinka Božovića u Tesliću mogla bi biti Milićevićeva politička osveta dijelu svojih stranačkih kolega.
SUKOBI U STRANCI I GUBITAK PODRŠKE U „UPORIŠTU SDS-a“
Izborna jedinica osam za Narodnu skupštinu Republike Srpske ovdje postaje vrlo zanimljiva za analizu. Preciznije, Istočna Ilidža. Sukob između dvije grupe bio je najočitiji u pružanju podrške Boju Gašanoviću ili Darku Berjanu.
Bojo Gašanović, načelnik opštine Istočni Stari Grad i nosilac liste SDS-a iz IJ 8 za NS RS, sigurno je jedna od najprepoznatljivijih ličnosti ove stranke na istoku Republike Srpske.
Darko Berjan, poslanik u aktuelnom sazivu Narodne skupštine, svoju političku moć dobijao je iz jake baze, svoje opštine Istočna Ilidža.
Bojo Gašanović osvojio je mandat i više glasova od Berjana. U IJ 8 imao je 2.980 glasova, dok je Berjan imao 2.260. Očekivano, Berjan je imao više glasova u Istočnoj Ilidži, ali nije to bio rezultat na nivou od prije četiri godine.
SDS je 2022. godine u Istočnoj Ilidži na listi za Narodnu skupštinu Republike Srpske imao 3.698 glasova ili 40,6%. U međuvremenu su izgubili značajan broj glasača pa su tako ove godine imali 2.986 glasova ili 37,1%.
Pad podrške SDS-u prati i unutrašnji pad podrške Berjanu. Prije četiri godine u svojoj opštini imao je 2.631 glas, a danas ima 1.490.
Treba pomenuti i to da je primjer stranačke discipline i rada pokazan upravo na izborima prije četri godine kada je SDS-ovu listu za NS RS predvodio Marinko Božović koji je u svojoj bazi u Istočnoj Ilidži imao 3.380 glasova, što je 91,4% od ukupnih glasova SDS-a. Tada je Berjan sa svojih 2.631 glas imao 71,1% SDS-ovih glasova u Istočnoj Ilidži. Danas, sa 1.490 je na 49,8%.
ŠTA SE DESILO?
Veliki broj članova SDS-a u Istočnoj Ilidži pokušavao je da spriječi pobjedu Boja Gašanovića koji ima stabilnu podršku u svim opštinama u IJ 8. Međutim, u samom finišu kampanje Božović postaje svjestan nedovoljne podrške (da ne kažemo „izdaje“) od strane Darka Babalja. I to bi mogao biti razlog Berjanovog naglog gubitka podrške na terenu.
Iako je Berjan imao više glasova od Boja Gašanovića u svojoj opštini, Gašanovićeva pobjeda na nekoliko biračkih mjesta u Istočnoj Ilidži (Kamenolom Krupac, Vojkovići stadion i Kasindo Pavlovac), govori sasvim dovoljno.
I tako je Berjan sa 71,1% podrške u SDS-u Istočna Ilidža, za četiri godine pao na 49,8.
ŠTA JE SA STRANKOM?
Primjer Istočne Ilidže možda najbolje oslikava finalni obračun među sukobljenim stranama u SDS-u. Nekadašnje, uporište SDS-a“ daje sve veću podršku SNSD-u. Prije četiri godine SNSD je imao 31% podrške a danas je to 34%. Uz rast podrške građana SNSD-u i pad povjerenja prema SDS-u, pred svima je mnogo posla do narednih izbora.
Sukobi u SDS-u nisu počeli juče i sigurno nisu počeli u Istočnoj Ilidži. Ova opština dugo je bila imuna, ali se danas čini da će uskoro biti posljednja faza obračuna među svim frakcijama koje bi da preuzmu stranku.
Bar na istoku Republike Srpske razgradnja SDS-a traje odavno. Nekad se sve dobro skrivalo, danas se jasno vidi.
U Palama je SDS prepušten PSS-u i svako jačanje ovog pokreta moguće je isključivo padom SDS-a.
U Sokocu je evidentno da je staro članstvo SDS-a pružilo podršku Savu Miniću i Željki Cvijanović, dok su mladi pokušavali napraviti dobar rezultat i spasiti ime stranke.
Pukotine koje viđamo na vrhu stranke samo su odraz dubokih podjela i cijepanja u kompletnoj strukturi SDS-a.
Hoće li prevladati lični interesi i želja za osvetom ili svijest da se stranka sačuva i stabilizuje? Šta god da izaberu oni koji sada upravljaju SDS-om, tek će biti predmet analiza a odjeke njihovih narednih poteza vidjećemo već za dvije godine.
Najbolji sudija uvijek je bio narod.